Waar is het eigenlijk allemaal begonnen? Voor jou weet ik het zo niet, maar voor mij begon het dinsdag 21/4/2015 rond 9u op de DroneConvention van Euka in die mooi gerestaureerde gebouwen van de vroegere put van Winterslag. Professioneel onthaald worden, inschrijving scannen, naamkaartje op de blazer en op naar de eerste koffie. Die trouwens lekker was, hetgeen nu ook weer niet zo vaak voorkomt op grotere evenementen.
De grote zaal was zo goed als gevuld. De 450 techneuten en gewone mensen samen toonden toch aan dat er iets leeft in dat hele Drone-gebeuren. Lieven Scheire verwelkomde ons op zijn Lieven Scheires: witzig, geïnteresseerd en welbespraakt. Hij is dan ook, vermoed ik, net als de meesten in de zaal, een absolute believer.

Burgemeester Wim Dries van Stad Genk mocht het openingswoord voeren en bleek fier op het feit dat Politiezone Midlim één van de eerste korpsen te lande was die effectief taken met een drone uitvoerde. Dat ze ook de eerste zone was om er één kwijt te spelen kon hij gelukkig zelf ook relativeren.

De startspreker, Koen De Vos van de Europese Commissie, had het over veiligheidsaspecten, drone-spionage, de Riga-declaration, crossroads of innovation, de Asimov-principes en het opstellen van fences. De regelgeving voor Europa zit er volgens hem aan te komen. 2016 wordt een sleuteljaar.

Vervolgens Pascal Prost van Parrot, die onder andere drones bouwen voor zowel de consumenten- als de professionele markt. Het verschil tussen een Delair-Tech die 250 km en 4 uren kan vliegen met een gewicht van 10 kg en een Bebop-drone die voor 500€ de uwe is, is beduidend. En toch. Toch zit er op de Bebop een 14-Mpix-camera met beeldstabilisatie. Toch kan er 3D-mapping mee gebeuren en kan één persoon het hanteren. Denk aan live footage van de lone reporter, denk aan inspectie van daken, schouwen, ed. Denk aan het low risk-principe maar denk ook en vooral aan de betaalbaarheid.

Dr. Nordhoff van DHL mocht de gele drone, die op het podium stond te blinken, zijn eerste fifteen minutes of fame laten beleven mits een filmpje over een levering van een pakketje medicijnen op een eiland 12 km buiten de Duitse kust. De aanloop had heel wat voeten iets boven de aarde gehad maar ze hebben het klaargespeeld. Met berekeningen inzake gewicht en bereik. Met testen op betrouwbaarheid en precisie. Met autopilot-technologie maar ook met menselijk overzicht in een controlecentrum. De full-scale levering van pakjes zal volgens de dokter nog niet voor morgen zijn maar ook morgen is slechts een kwestie van tijd.

Om het debat in te luiden kwam de voorzitter van EUKA, Mark Vanlook, aan het woord om het belang van België in deze nieuwe wereld te benadrukken. Industrie 4.0, Helix-principles en overkoepeling met een chauvinistisch randje. Het zal nodig zijn, willen we onze kennis in die markt positioneren.
Het debat met heren uit de industrie (Bouwgroep Willemen, H. Essers en Securitas) leverde vooral inzichten op in die toepasselijke aanwending van drones binnen hun bedrijfstak. Voorbeelden: beveiliging van industrieterreinen, infrarood-inspectie, vochtmetingen en inventarisatie van magazijnen. Opvallend: voor de opslagsector hoeft er niet gewacht te worden op een wetgeving.
De middagpauze kondigde zich sneller aan dan verwacht en we werden gevoed met broodjes, demo-flights en info van de standhouders. De vluchten zelf waren waarschijnlijk beter tot hun recht gekomen in de buitenlucht maar inzake veiligheid en de certitude dat het weer in België onzeker is, valt het te begrijpen.

De rest van de dag was het terug de Grote Zaal in en als eerste spreker van de namiddag diende zich daar Rik Bijl van Euro Drone Inspections aan. Samen met zijn jongeman, zijnde de laatste telg van de drone-familie binnen het bedrijf. Ze zijn gelegen in Geleen en ook in Nederland blijkt nog veel onduidelijkheid te heersen omtrent wetgeving. Vanaf 1/7/2015 wordt de medische keuring ingevoerd voor drone-piloten dus in België weten we wat te verwachten. Ook als het in Den Haag regent, druppelt het in Brussel. Zij doen vooral inspecties van hoogspanningsmasten, gebouwen en andere hoge dingen. Wat vooral opviel was de inzet van drones om de touwmannen qua analyse te ondersteunen. Touwmannen: u kent ze wel, bergbeklimmers maar dan zonder berg. Voorbereiding en planning zijn ook in hun branche het halve werk. Een tip van dhr. Bijl voor de drone-bestuurders: blijf weg van GSM-masten en radarinstallaties.

Rob de Roo van Vives wees op het belang van opleiding. En liefst door de fabrikanten zelf. Omdat zij het hoe en waarom weten. Hij waarschuwde voor zonnestormen, haalde geofencing aan en duidde op de belangrijke keuze voor de juiste drone bij de uitvoering van een taak. Een multirotor (in zijn woorden: een flying blender) is bedoeld voor korte tijden/afstanden. Perfect om vb. gasmetingen te doen in voor mensen bedreigende situaties. Omvormbaar, aanpasbaar, voor ieder wat wils maar niet weersbestendig. Daartegenover staat een Trimble UX5, een fixed-wing toestel waarvan, afgezien van de electronica en de camera, alles wergwerp is. Maar wel: grote afstanden, lange vluchten, katapulteerbaar en geschikt voor elk weertype.

Jonas van de Winkel van Argusvision liet ons kennismaken met drones op de werf. Het plan volledig autonoom laten uittekenen op een toekomstige bouwsite, het gebouw in 3D optrekken en de werkzaamheden op de voet volgen. Werfvergaderingen kunnen eender waar ter wereld gebeuren. De drone bevindt zich in een container op de werf en kan op vraag van de architect, de preventie-adviseur of andere bevoegden, uitvliegen en de werkzaamheden live, in real-time op de voet volgen. Jonas ging zelfs nog eens stapje verder en toonde ons de autonome graafmachines van Komatsu. Toekomst, zegt u? Dit is nu.

Na de pauze kwam Peter Dedrij de principes van de DronePort te Brustem toelichten. Het kanaliseren en samenbrengen van alle aspecten van het drone-gebeuren (incubator, techniek, kantoren, certificering, manuals, oefenterrein, et al) op één plaats en dan nog op een voormalige militaire luchtmachtbasis, lijkt nu al voor duidelijkheid te zorgen. Vooral de nabijheid van de fruitsector zal de kruisbestuiving in de hand werken.

Vervolgens kregen we Toon Goedemé te zien en te horen. Toon werkt met zijn team van de KU Leuven aan intelligentie in drones. Gezichtsherkenning, herkennen van al dan niet rijp fruit of het volgen van één persoon, het is al mogelijk. Ingewikkelde algoritmes, bepalen van vluchtlijnen, computers laten meevliegen, volledig autonome sturing, het is al getest. Het betreft allemaal nog onderzoek maar men ziet de resultaten ook. Het wordt opzienbarend in afzienbare tijd.

De laatste talk van de dag was weggelegd voor Geert Nijs van Skyeye. Het frappantste bleek dat hij zich zorgen maakte. Over de toekomst. Over die toekomst die we heel de dag voor ogen hadden gekregen. Hij wantrouwde de snelheid van de ontwikkelingen. Hij bekeek, nu al, met argusogen de versnippering binnen een jaar of vier. Hij zei: “Springen, niet studeren!” Hij gaf voorbeelden uit het leven van nu: Matternet, Go for Drone, Measure32, Airware. Hij had het over drone-teams, drone as a service, als platform. In deze geglobaliseerde tijden moeten we het dan ook wereldwijd bekijken wat communicatie, verspreiding en investering betreft. Zijn overtuiging: investeer in een visie, een model, planeet-gewijs…

Veiligheid en wetgeving waren de vaakst gehoorde begrippen van de dag en tegen de tijd dat onze Minister van Defensie aan het woord kwam, wist ik niet meer of het nu over weiligheid of vetgeving ging. Ik was murw en de primeur is aan mij voorbijgegaan, waarvoor mijn excuses. Ter compensatie heb ik me bij thuiskomst een Kriek Primeur ingegoten, de schoenen uitgetrapt en me in de zon geïnstalleerd. Ik mijmerde weg naar de boomgaarden van Sint-Truiden waar de zurige krieken klaar waren om betrokken te worden in het brouwproces van mijn biertje. Hoe hard ik ook probeerde, het bleek onmogelijk die boomgaard voor te stellen zonder zoemende objecten ertussenin…

Frank Broux
22/04/2015